Kalkulator odsetek ustawowych i opłaty od pozwu

Odsetki ustawowe 2026: aktualne stawki

Wysokość odsetek ustawowych zależy od stopy referencyjnej NBP, która od 5 marca 2026 r. wynosi 3,75%. Każda zmiana tej stopy automatycznie zmienia wysokość odsetek, dlatego przy dłuższym okresie opóźnienia odsetki liczy się według stawek obowiązujących w poszczególnych okresach.

• odsetki ustawowe (kapitałowe): 7,25% w skali roku, czyli stopa referencyjna NBP + 3,5 punktu procentowego (art. 359 § 2 k.c.),
• odsetki ustawowe za opóźnienie: 9,25% w skali roku, czyli stopa referencyjna NBP + 5,5 punktu procentowego (art. 481 § 2 k.c.),
• odsetki maksymalne: 14,50% (kapitałowe) i 18,50% (za opóźnienie), czyli dwukrotność odsetek ustawowych (art. 359 § 2¹ i art. 481 § 2¹ k.c.),
• odsetki za opóźnienie w transakcjach handlowych: od 1 lipca 2026 r. 13,75% w skali roku (stopa referencyjna NBP + 10 punktów procentowych), a 11,75%, gdy dłużnikiem jest podmiot publiczny będący podmiotem leczniczym (stopa referencyjna + 8 punktów procentowych).

Odsetki w transakcjach handlowych ustala się na każde półrocze, według stopy referencyjnej obowiązującej w pierwszym dniu roboczym stycznia albo lipca.

Jak obliczyć odsetki ustawowe za opóźnienie

Odsetki za opóźnienie liczy się od dnia następującego po dniu wymagalności do dnia zapłaty, według wzoru: kwota × stopa odsetek × liczba dni opóźnienia / 365.

Przykład: przy należności 10 000 zł i opóźnieniu wynoszącym 90 dni, odsetki ustawowe za opóźnienie (9,25%) wynoszą 10 000 × 0,0925 × 90 / 365 = 228,08 zł. Ta sama należność w transakcji handlowej (13,75%) daje 339,04 zł odsetek za ten sam okres.

Odsetki za opóźnienie należą się niezależnie od tego, czy wierzyciel poniósł szkodę i czy opóźnienie wynika z okoliczności, za które dłużnik odpowiada (art. 481 § 1 k.c.).

Rekompensata 40, 70 lub 100 euro w transakcjach handlowych

W transakcjach handlowych między przedsiębiorcami wierzycielowi przysługuje, bez wezwania, rekompensata za koszty odzyskiwania należności, niezależna od odsetek. Jej wysokość zależy od kwoty świadczenia pieniężnego i jest przeliczana na złote według średniego kursu euro NBP:

• 40 euro, gdy wartość świadczenia nie przekracza 5 000 zł,
• 70 euro, gdy wartość świadczenia przekracza 5 000 zł, ale jest niższa niż 50 000 zł,
• 100 euro, gdy wartość świadczenia wynosi co najmniej 50 000 zł.

Rekompensata należy się od każdej faktury z osobna, co przy wielu nieopłaconych fakturach składa się na znaczącą kwotę.

Opłata od pozwu 2026: ile kosztuje sprawa w sądzie

W sprawach o prawa majątkowe opłata od pozwu zależy od wartości przedmiotu sporu (art. 13 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych). Do 20 000 zł obowiązują opłaty stałe w siedmiu przedziałach, od 30 zł do 1 000 zł. Powyżej 20 000 zł pobiera się opłatę stosunkową w wysokości 5% wartości przedmiotu sporu.

Od 23 września 2025 r. opłata stosunkowa wynosi nie więcej niż 100 000 zł. Wcześniej limit wynosił 200 000 zł, a część stron internetowych nadal podaje nieaktualną kwotę.

Przykład: przy wartości przedmiotu sporu 50 000 zł opłata od pozwu wynosi 5% tej kwoty, czyli 2 500 zł.

Opłaty stałe w wybranych sprawach

Niektóre sprawy mają opłatę stałą, niezależną od wartości sporu:

• pozew o rozwód: 600 zł (art. 26 ust. 1 pkt 1 u.k.s.c.),
• pozew konsumenta przeciwko bankowi, np. w sprawie kredytu frankowego, przy wartości sporu ponad 20 000 zł: 1 000 zł (art. 13a u.k.s.c.).

Osoba, która nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych bez uszczerbku dla utrzymania siebie i rodziny, może złożyć wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych.