← Wróć do publikacjiPrawo karne

Dozór elektroniczny: warunki, wniosek, ile metrów i zmiany 2026

Opublikowano 19 listopada 2026·Stan prawny na: wrzesień 2026
Adwokat Izabela Łakomiak
Adwokat Izabela Łakomiak
Dozór elektroniczny: warunki, wniosek, ile metrów i zmiany 2026

Dozór elektroniczny 2026: kto może go dostać, dwa wyroki, jak napisać wniosek, harmonogram, ile metrów można się oddalić, przerwa w karze w SDE i planowane zmiany. Wzór wniosku do pobrania.

Dozór elektroniczny (System Dozoru Elektronicznego, SDE) pozwala odbyć karę pozbawienia wolności w domu, z nadajnikiem na nodze, zamiast w zakładzie karnym. Można dalej pracować, opiekować się rodziną i wychodzić z domu w godzinach ustalonych przez sąd. Nie przysługuje jednak automatycznie: trzeba spełnić kilka warunków i złożyć dobrze przygotowany wniosek. Poniżej wyjaśniam, kto może dostać dozór elektroniczny w 2026 r., jak napisać wniosek, jak działa nadajnik i ile metrów można się oddalić, a także jakie zmiany są w drodze. Na końcu znajdziesz wzór wniosku do pobrania. Zakres obrony w sprawach karnych opisuję na stronie adwokat karny w Opolu.

Pobierz wzór wniosku o dozór elektroniczny: Word · PDF. Wzór zawiera proponowany harmonogram dnia oraz oświadczenie o zgodzie domownika.

Najważniejsze przepisy: Kodeks karny wykonawczy (k.k.w.), art. 43la, art. 43lc, art. 43le, art. 43li, art. 43ll i art. 43lla; Kodeks karny (k.k.), art. 64 § 2, art. 64a i art. 65.

Co to jest dozór elektroniczny

Dozór elektroniczny to sposób wykonywania kary pozbawienia wolności poza zakładem karnym. Skazany nosi na nodze (wyjątkowo na ręce) nadajnik, potocznie „opaskę więzienną” albo „bransoletę”, a w mieszkaniu instaluje się rejestrator stacjonarny. Urządzenia sprawdzają, czy skazany przebywa w domu w godzinach określonych w harmonogramie. Każde odstępstwo trafia automatycznie do centrali monitorowania prowadzonej przez Służbę Więzienną.

To nadal kara pozbawienia wolności, a nie jej złagodzenie. Okres w SDE liczy się jak odbywanie kary.

Kto może dostać dozór elektroniczny: warunki

Sąd penitencjarny może udzielić zezwolenia na SDE, jeżeli łącznie spełnione są warunki z art. 43la § 1 k.k.w.:

  1. Wymiar kary. Orzeczona kara pozbawienia wolności nie przekracza 1 roku i 6 miesięcy albo jest niższa niż 3 lata, a do odbycia w zakładzie karnym pozostało nie więcej niż 6 miesięcy.
  2. Brak wyłączeń. Kary nie orzeczono w warunkach recydywy wielokrotnej ani wobec sprawcy z art. 64 § 2, art. 64a lub art. 65 k.k.
  3. Cele kary. SDE będzie wystarczający do osiągnięcia celów kary. Sąd bada tu postawę skazanego, jego dotychczasowy sposób życia i rodzaj przestępstwa.
  4. Miejsce stałego pobytu, w którym ma być wykonywany dozór.
  5. Pisemna zgoda wszystkich pełnoletnich domowników na odbywanie kary w tym miejscu. W szczególnych sytuacjach sąd może zezwolić na SDE mimo braku zgody domownika (art. 43la § 4 k.k.w.).
  6. Warunki techniczne, przede wszystkim zasilanie i zasięg sieci komórkowej.

O dozór można ubiegać się niezależnie od rodzaju przestępstwa. Często dotyczy on np. kar za jazdę po alkoholu czy przestępstwa przeciwko mieniu.

Dwa wyroki a dozór elektroniczny

Jeżeli skazany ma do odbycia kilka kar pozbawienia wolności, które nie podlegają połączeniu w wyroku łącznym, liczy się ich suma (art. 43la § 6 k.k.w.). Na przykład kary 8 i 10 miesięcy dają łącznie 1 rok i 6 miesięcy, co mieści się w limicie, a kary 1 roku i 8 miesięcy już nie. Jeżeli orzeczono karę łączną, również ona nie może przekraczać 1 roku i 6 miesięcy (art. 43li k.k.w.).

Wniosek o dozór elektroniczny: kto, gdzie i kiedy

Kto składa. Sąd nie udziela SDE z urzędu. Wniosek może złożyć sam skazany, jego obrońca, prokurator, sądowy kurator zawodowy albo dyrektor zakładu karnego (art. 43lc k.k.w.).

Gdzie. Wniosek kieruje się do sądu penitencjarnego, czyli wydziału penitencjarnego właściwego sądu okręgowego. Przy karze nieprzekraczającej 4 miesięcy zgodę może wydać także komisja penitencjarna w zakładzie karnym (art. 43lla k.k.w.).

Kiedy. Najlepiej jak najszybciej po uprawomocnieniu się wyroku, zanim nadejdzie wezwanie do stawienia się w zakładzie karnym.

Ile to kosztuje. Wniosek jest wolny od opłaty sądowej.

Ile się czeka. Sąd powinien wydać postanowienie w terminie 30 dni od wpływu wniosku (art. 43le k.k.w.). W praktyce posiedzenie wyznacza się zwykle w ciągu kilku tygodni.

Odmowa. Po odmowie ponowny wniosek skazanego lub obrońcy w tej samej sprawie, złożony przed upływem 3 miesięcy, pozostawia się bez rozpoznania (art. 43ll k.k.w.). Dlatego pierwszy wniosek warto przygotować starannie.

Jak napisać wniosek o dozór elektroniczny

Dobry wniosek odpowiada wprost na wszystkie ustawowe warunki i pokazuje, że SDE wystarczy do osiągnięcia celów kary. Powinien zawierać:

  1. dane skazanego i dane wyroku: sąd, datę, sygnaturę, wymiar kary,
  2. wskazanie, że kara mieści się w limicie i nie zachodzą wyłączenia,
  3. opis miejsca stałego pobytu i tytułu do lokalu,
  4. zgody pełnoletnich domowników,
  5. informację o warunkach technicznych,
  6. sytuację zawodową, rodzinną i zdrowotną, z dokumentami,
  7. okoliczności przemawiające za SDE: np. pierwsze skazanie, stała praca, naprawienie szkody,
  8. proponowany harmonogram dnia.

Najczęstsze błędy to brak zgód domowników, ogólnikowe uzasadnienie („mam rodzinę i pracę”) bez dokumentów oraz harmonogram, który wygląda jak plan normalnego życia, a nie odbywania kary.

Harmonogram: ile godzin poza domem

W postanowieniu sąd określa harmonogram: dni i godziny, w których skazany może opuszczać miejsce pobytu, np. na pracę, naukę, leczenie, praktyki religijne, niezbędne zakupy czy sprawy urzędowe. W praktyce możliwość przebywania poza domem jest ograniczona do kilku godzin dziennie, a każde wyjście poza harmonogramem jest naruszeniem.

Zmianę harmonogramu, np. przy zmianie pracy, trzeba uzyskać wcześniej. Nie można jej wprowadzić samodzielnie.

Dozór elektroniczny: ile metrów można się oddalić?

To jedno z najczęstszych pytań, a w internecie można znaleźć bardzo różne odpowiedzi: 30 metrów, 100 metrów, 200 metrów. Prawda jest taka, że przepisy nie określają żadnej odległości.

Dozór stacjonarny działa zero-jedynkowo: rejestrator sprawdza, czy nadajnik jest w jego zasięgu, czyli w wyznaczonym miejscu pobytu, czy nie. Zasięg ustawia się przy instalacji tak, aby obejmował mieszkanie lub dom, i zależy od konstrukcji budynku. Technicznie może on sięgać od kilkudziesięciu do nawet ok. 200 metrów, ale to nie oznacza prawa do oddalania się na taką odległość.

W praktyce oznacza to, że poza harmonogramem nie należy wychodzić nawet do ogrodu, na klatkę schodową czy do skrzynki na listy, chyba że przy instalacji wyraźnie ustalono, że dany obszar jest objęty zasięgiem. W razie wątpliwości warto zapytać o to przy instalacji urządzeń.

Jak wygląda dozór elektroniczny w praktyce

  • Nadajnik to niewielka opaska na kostkę, którą nosi się przez cały czas, także podczas snu i kąpieli. Próby jej zdjęcia są rejestrowane.
  • Rejestrator stoi w mieszkaniu, jest podłączony do prądu i pozwala centrali kontaktować się ze skazanym. Skazany ma obowiązek odbierać połączenia przychodzące do rejestratora.
  • Instalacja odbywa się w terminie wskazanym przez sąd. Skazany musi zgłosić gotowość do założenia urządzeń we wskazany sposób.
  • Obowiązki obejmują przestrzeganie harmonogramu, dbanie o urządzenia i udostępnianie ich do kontroli.

Naruszenie warunków, np. nieusprawiedliwione opuszczenie miejsca pobytu, uszkodzenie urządzeń albo popełnienie przestępstwa, może skutkować odwołaniem zezwolenia. Wtedy resztę kary odbywa się w zakładzie karnym.

Dozór elektroniczny: opinie skazanych

Osoby, które odbyły karę w SDE, najczęściej wskazują na jego największą zaletę: możliwość zachowania pracy i kontaktu z rodziną. Jednocześnie wiele osób podkreśla, że dozór jest bardziej wymagający, niż się spodziewały: sztywny harmonogram, ciągłe noszenie nadajnika i konieczność planowania każdego wyjścia z wyprzedzeniem bywają męczące dla całej rodziny. Dlatego zgoda domowników powinna być przemyślana, a nie formalnością.

Przerwa w karze w SDE: nowość od 2026 r.

Od 1 stycznia 2026 r. sąd może udzielić przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności z jednoczesną kontrolą w systemie dozoru elektronicznego, np. z ważnych względów rodzinnych lub zdrowotnych. Skazany spędza wówczas przerwę poza zakładem karnym, ale pod stałym nadzorem.

Planowane zmiany: dozór przy karach do 3 lat

W 2026 r. Sejm uchwalił nowelizację Kodeksu karnego wykonawczego rozszerzającą SDE (rządowy projekt, druk nr 3009). Zgodnie z nią skazany na karę niższą niż 3 lata będzie mógł ubiegać się o dozór, gdy do odbycia pozostało mu nie więcej niż 1 rok i 6 miesięcy, a nie jak dziś 6 miesięcy. Senat przyjął ustawę bez poprawek 6 listopada 2026 r. Zmiana jeszcze nie obowiązuje: ustawa czeka na podpis Prezydenta i ma wejść w życie 6 miesięcy po ogłoszeniu. Wnioski złożone wcześniej i nierozpoznane do dnia wejścia zmian w życie sąd oceni według dotychczasowych przepisów.

Gdy nie możesz dostać dozoru

Jeżeli SDE nie wchodzi w grę, warto sprawdzić inne możliwości, np. odroczenie wykonania kary z ważnych względów rodzinnych lub zdrowotnych albo, już w trakcie odbywania kary, warunkowe przedterminowe zwolnienie.

Wzór wniosku o dozór elektroniczny

Wzór wniosku o dozór elektroniczny (SDE) z harmonogramem i zgodą domownika, do pobrania w Word i PDF

Pobierz: wniosek o dozór elektroniczny (Word) · wniosek o dozór elektroniczny (PDF)

Wzór zawiera trzy elementy: wniosek z uzasadnieniem odpowiadającym ustawowym warunkom, tabelę proponowanego harmonogramu oraz oświadczenie o zgodzie osoby pełnoletniej wspólnie zamieszkującej, które wypełnia osobno każdy domownik.

Najczęstsze pytania

Kto może dostać dozór elektroniczny? Skazany na karę pozbawienia wolności do 1 roku i 6 miesięcy (albo niższą niż 3 lata, gdy do odbycia pozostało nie więcej niż 6 miesięcy), który nie jest recydywistą w rozumieniu art. 64 § 2 k.k., ma stałe miejsce pobytu, zgodę dorosłych domowników i warunki techniczne w mieszkaniu.

Gdzie złożyć wniosek o dozór elektroniczny? Do sądu penitencjarnego, czyli wydziału penitencjarnego właściwego sądu okręgowego.

Ile kosztuje wniosek o dozór elektroniczny? Nic. Wniosek jest wolny od opłaty sądowej.

Ile czeka się na decyzję? Sąd powinien rozpoznać wniosek w terminie 30 dni od jego wpływu.

Ile metrów można się oddalić przy dozorze elektronicznym? Przepisy nie określają odległości. Poza harmonogramem trzeba przebywać w wyznaczonym miejscu pobytu, a rejestrator odnotowuje każde wyjście poza swoją strefę.

Czy przy dwóch wyrokach można dostać dozór? Tak, jeżeli suma kar nie przekracza 1 roku i 6 miesięcy.

Kto zakłada dozór elektroniczny? Urządzenia instaluje podmiot dozorujący działający na zlecenie Służby Więziennej, w terminie wskazanym w postanowieniu sądu.

Stan prawny: listopad 2026 r. Artykuł i wzór mają charakter informacyjny i nie zastępują porady prawnej w konkretnej sprawie.

Kontakt z kancelarią: +48 509 831 745 lub formularz kontaktowy.

Artykuł ma charakter informacyjny i nie stanowi porady prawnej w konkretnej sprawie.

Czytaj także

Wszystkie artykuły
Zadzwoń: +48 509 831 745